Theo ý nghĩa chung thì Đại đức, Thượng tọa và Hòa thượng đều là những tu sĩ Phật giáo, là chư Tăng, còn gọi là Tỳ kheo.

Các từ này được dùng để chỉ sự khác biệt về hạ lạp (tức số năm tu tập của một vị Tỳ kheo), về vị trí hay về giáo phẩm. Có lẽ sự phân biệt này khởi từ kinh Tỳ Ni Mẫu khi kinh chia các tu sĩ Phật giáo ra làm bốn danh xưng dựa theo số năm tu tập:

  1. Hạ tọa: Từ 0 đến 9 năm

  2. Trung tọa: Từ 10 đến 19 năm

  3. Thượng tọa: Từ 20 đến 49 năm

  4. Kỳ cựu Trưởng: Từ 50 năm trở lên

Giáo hội Phật giáo Việt Nam hiện nay, theo truyền thống cũ, phân biệt như sau:

  • Đại đức: Vị Tăng thọ Đại giới (250 giới) sau ít nhất 2 năm thọ giới Sa di (10 giới) và tu tập ít nhất là 2 năm, tuổi đời ít nhất là 20 tuổi.

  • Thượng tọa: Vị Đại đức có tuổi đạo (hạ lạp) ít nhất là 25 năm (tuổi đời trên 45 tuổi)

  • Hòa thượng: Vị Thượng tọa có tuổi đạo ít nhất là 40 năm (tuổi đời trên 60 tuổi).

Các danh xưng trên được chính thức hóa bằng quyết định tấn phong của Giáo hội đối

với chư Tăng có các điều trên và đặc biệt là phải có đức độ, công lao hoàn thành tốt các Phật sự của Giáo hội.

Dù danh xưng như thế nào đi nữa, vị tu sĩ chân chính của Phật giáo cũng được gọi là vị Tăng, là Tăng già (thường từ 4 vị trở lên, sống chung hòa hợp, đúng giới luât), đều được các Phật tử tôn kính, chư vị là hình ảnh của Tăng bảo trong Tam bảo (Đức Phật, Giáo pháp của Ngài và Tăng già do Ngài thành lập) mà một người nguyện nương tựa suốt đời để trở thành con Phật.

(VHPG 24)